انتشار کتاب «خانه های تاریخی بندر کُنگ»

اختصاصی، معمارنیوز- انتشار کتاب «خانه های تاریخی بندر کنگ»

نویسنده: دکتر شیوا آراسته
همکاران تهیه و گردآوری نقشه ها: سجاد سلیمان زاده، هانیه برجسته باف، مروارید شاه محمدی (امیر علیزاده، عاطف دریاگذر، رقیه محمدی و عماد سرفراز)
ناشر: سازمان عمران و بهسازی شهری
تاریخ انتشار: ۱۳۹۷
تعداد صفحات: ۱۴۰
قیمت: ۲۲۰/۰۰۰ ریال

شرکت بازآفرینی شهری ایران در راستای شناخت و تبیین اندیشه ایران شهری به انتشار مجموعه کتاب هایی با عنوان «بازخوانی اندیشه ایران شهری» پرداخته است. در این مجموعه تلاش خواهد شد تا از منظرهای گوناگونی هویت ارزشمند ایرانی که قرن هاست در بستر جغرافیا، تاریخ و فرهنگ این سرزمین استمرار یافته مستندسازی و به تصویر کشیده شود.
یکی از عرصه های تجلی هویت ایرانی، معماری بناهاست که بازنمود کالبدی شیوه زندگی ایرانیان به شمار می رود.
معماری پیونددهنده مولفه های گوناگون فرهنگی، اقلیمی، مذهبی، تکنیکی و… است که در بسترهای زمانی مختلف به شیوه های گوناگون تجلی پیدا کرده و حاوی اطلاعات ارزشمندی در مورد زندگی مردم است. از این رو شناخت ویژگی های معماری گستره ایران شهری می تواند به فهم کامل تری از این اندیشه یاری رساند. کتاب حاضر شامل اطلاعات، تصاویر و نقشه هایی است که معماری ارزشمند خانه های مسکونی در بندر کنگ، واقع در استان هرمزگان را مستند ساخته است.

مقدمه کتاب:
بافت تاریخی شهرها بخش مهمی از هویت فردی و اجتماعی ساکنان آنها و بستری برای زنده ماندن و تداوم تاریخ و فرهنگ ملت هاست که بی توجهی و تخریب آن خسارات جبران ناپذیری در تمامی عرصه ها برای هر سرزمین به دنبال خواهد داشت. از این رو، حفظ و حراست از این میراث گرانبها وظیفه بسیار مهمی است که در تمام دوره ها باید سرلوحه ی کار دولت ها قرار گیرد.
بندر تاریخی کنگ در حاشیه ی خلیج فارس یکی از ارزشمند ترین هسته های شکل گیری زندگی جمعی در ایران به شمار می رود. قدمت این هسته ی تاریخی به بیش از ۳۰۰۰ سال می رسد و در طول تاریخ بارها دچار تخریب و احیای مجدد شده است. آنچه امروز از این هسته تاریخی به جای مانده بندری زیبا با معماری منحصر به فرد است که با وجود تمام آسیب های وارد آمده بر آن در طول تاریخ، انسجام و هویت بافت تاریخی آن حفظ شده و مانند نگینی در حاشیه خلیج فارس خودنمایی میکند. منحصر به فرد بودن این شهر در میان شهرهای جنوبی ایران به دلیل انسجام و یکپارچگی کامل بافت تاریخی آن است که خوشبختانه از گزند تخریب و نوسازی های امروزی، که رویکردی متداول در مدیریت شهری معاصر است، در امان مانده است.
این بافت تاریخی منسجم و یکپارچه با عناصر شاخصی مانند بادگیرهای قدیمی و کوچه های باریک و سایه انداز، که یادآور شهرهای سنتی ایرانی است، علاوه بر ارزش های فرهنگی که در سیمای کلی خود دارد و نیز سرزندگی و شادابی ای که در آن دیده می شود، دربرگیرنده ی دانه های معماری ارزشمندی است که هر یک راوی داستانی از تاریخ و سرگذشت این مرز و بوم است. نتایج مطالعات میدانی در خصوص معماری این بندر تاریخی نشان میدهد که بیش از ۲۸۰ خانه ی تاریخی در این بافت وجود دارد که در این میان، بالغ بر ۷۰ خانه ارزش ثبت در فهرست آثار تاریخی کشور را دارند. این موضوع در نوع خود نشان از بی نظیر بودن شرایط کالبدی این بافت تاریخی دارد که می تواند تصویری حقیقی از الگوی شهرسازی ایرانی و معماری خانه های نواحی جنوبی کشور ایران ارائه نماید.
همچنین، بالغ بر ۳۰۰ بادگیر در این شهر تاریخی هنوز سالم و پاربرجا باقی مانده اند که باعث تمایز و منحصر به فرد بودن این بافت نسبت به سایر شهرهای تاریخی کوچک شده است. به راستی پس از یزد می توان بندر کنگ را شهر بادگیرها دانست، بادگیرهایی که در دورنمای کلی این شهر به عنوان عنصری نمادین از معماری ایرانی در کنار مناره های مساجد این شهر و درختان نخل استوار آن جلوه ای بی نظیر از شهرسازی ایرانی را به تصویر می کشند.
قدم زدن در محدوده ی بافت تاریخی این شهر حس دلپذیری از کیفیات محیطی «شهر خوب» را عینیت می بخشد. توجه به «اصول اقلیمی و آسایش حرارتی» که در ساختار شهری و معماری آن به خوبی رعایت شده است؛ «خوانایی ساخت شهر» که در آن ارتباط بصری با اطراف، وضوح الگوی معابر و تسلسل خاطره انگیز به روشنی قابل درک است؛ «کالبد شهر» که در بردارنده ی ویژگی های جذاب بصری و کیفی مانند ارتباط با زمینه و محیط اطراف، تعادل توده و فضا، خط آسمان مطلوب و لبه ها و جداره های با کیفیت است؛ و «سرزندگی و حیات» در شهر که ناشی از تداوم زندگی و فعالیت های زندگی بخش ساکنین در محیط بافت است از دیگر خصوصیات این بندر تاریخی است. همچنین به واسطه ی استفاده از رنگ های حیات بخش طبیعت: قرمز، سبز، زرد و سرخابی، «شادی و شعف» هم در کالبد شهر و هم در پوشش ساکنین بافت تاریخی دیده می شود.

 

در بخشی از دیباچه کتاب به قلم دکتر شیوا آراسته آمده است: “آنچه در این کتاب به معرفی آن پرداخته ایم بخشی از میراث گرانبهای این بندر تاریخی است که در حین مطالعات تهیه شده و پیش درآمدی ست بر کتابی حاوی تحلیل بافت و معماری بندر کنگ که در آینده ای نزدیک منتشر خواهم کرد. هدف از انتشار این کتاب آشنایی متخصصان حوزه معماری و شهر، دانشجویان معماری و مدیران این حوزه با معماری تاریخی این بندر است.”

پس از بازدید و بررسی میدانی محدوده تاریخی کنگ، بیش از ۲۰۰ خانه قدیمی در بافت شناسایی شد که با ارزیابی کیفی، تعداد ۷۵ خانه تاریخی ارزشمند در بافت نشانه گذاری و موقعیت جغرافیایی آن در نقشه محدوده ی بافت ثبت شد. معیار این بررسی و ثبت دانه های ارزشمند، حضور عناصر معماری سنتی کنگ در کالبد خانه و نیز صورت نگرفتن دخل و تصرف های ساختمانی در دوران معاصر بود.
آنچه در این کتاب ارائه شده اسناد تصویری و نقشه های ۱۲ خانه ارزشمند است که می تواند روایتگر معماری اصیل و باهویت این بندر تاریخی باشد.

• فهرست مطالب کتاب:
دیباچه
مقدمه
موقعیت مکانی بندر کنگ
خانه های تاریخی بندر کنگ
خانه عیدی
خانه گلبتان
خانه کرچی
خانه علی گلبت
خانه یونسی
خانه کویتی
خانه علی گلبتان
خانه رشید
خانه حسن کنگی
خانه ابراهیمی فرد
خانه ایمنی
خانه صیدایی

دریافت تصویر جلد
منبع خبر: www.MemarNews.com

مطالب معمارنیوز را در کانال تلگرام معمارنیوز دنبال نمایید.

هرگونه استفاده از مطالب اختصاصی این سایت بدون کسب اجازه کتبی پیگرد قانونی دارد.

 

share Memarnews content
Facebooktwittergoogle_pluslinkedinmailFacebooktwittergoogle_pluslinkedinmail

Follow Memarnews
Facebooktwittergoogle_pluslinkedinyoutubevimeoinstagramflickrfoursquareFacebooktwittergoogle_pluslinkedinyoutubevimeoinstagramflickrfoursquare


مطالب پیشنهادی :



نظر دهید

لطفا پاسخ صحیح را در کادر وارد نمایید. *

تمام حقوق این سایت برای © 2018 معمار نیوز محفوظ است.هرگونه استفاده از مطالب این سایت بدون کسب اجازه کتبی پیگرد قانونی دارد.
flickrtumblrtwittergoogle_pluslinkedininstagramfacebook